Open Access · Peer Reviewed
PDF
DOI

Keywords

quyosh energetikasi, toksik materiallar, qo‘rg‘oshin, kadmiy, perovskit, CdTe, kesterit, ekologik xavfsizlik, yarimo‘tkazgich materiallar.

How to Cite

QUYOSH ENERGETIKASIDA TOKSIK MATERIALLARNI (PB, CD) ALMASHTIRISH STRATEGIYALARI VA ALTERNATIV MATERIALLAR . (2026). "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" Nomli Respublika Ilmiy-Amaliy Konferensiyasi, 4(5), 344-348. https://www.universalpublishings.com/index.php/itfttdm/article/view/18664

Abstract

Ushbu maqolada quyosh energetikasida qo‘rg‘oshin (Pb) va kadmiy (Cd) kabi toksik elementlarni almashtirish strategiyalari hamda ekologik xavfsiz alternativ materiallar tahlil qilinadi. Pb asosan perovskit quyosh elementlarida, Cd esa CdTe quyosh elementlari va ayrim yupqa qatlamli texnologiyalardagi CdS bufer qatlamlarida uchraydi. Bu elementlar yuqori fotovoltaik samaradorlikka ega materiallar tarkibida ishlatilsa-da, ularning toksikligi, utilizatsiya muammolari va ekologik xavfi barqaror energetika tamoyillariga zid keladi. Shu sababli kesteritlar, qo‘rg‘oshinsiz perovskitlar, vismut va surma asosidagi birikmalar, metall oksidlari, organik yarimo‘tkazgichlar hamda Cd-free bufer qatlamlar istiqbolli alternativalar sifatida o‘rganilmoqda.

PDF
DOI

References

1.Umarov B.B. Fizik kimyo. Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2017.

2.To‘rayev X.X. Materialshunoslik asoslari. Toshkent: Fan va texnologiya, 2021.

3.Karimov B.K. Zamonaviy materiallar kimyosi. Toshkent: Innovatsiya, 2022.

4.Mirkomilov T.M., Raximov H.R. Umumiy va noorganik kimyo. Toshkent: O‘qituvchi, 2016.

5.Tseberlidis G. va boshqalar. Cd-free kesterite solar cells: State-of-the-art and perspectives. Solar Energy Materials and Solar Cells, 2024.

6.Ahmad N. va boshqalar. Cadmium-Free Buffer Layer Materials for Kesterite Thin-Film Solar Cells. Energies, 2025.

7.Nazligul A.S. va boshqalar. Recent Development in Earth-Abundant Kesterite Materials and Their Applications. Sustainability, 2020.

8.Xu J. va boshqalar. Lead-free solar cells and modules with antimony-based perovskite-inspired materials. 2025.

Indexed In · Partners

Trusted by Global Scientific Indexing Services

JUSR is indexed and recognized by leading international databases and research integrity organizations.